نصاب تعلیمی

براي طرح پيام مدلهاي مختلفي پيشنهاد شده است كه چند نمونه از آنها ارائه مي گردد:
الف) مدل هارولد لسول
مدل لسول يك مدل غيرسيستمي است و بيشتر در تعليم و تربيت سنتي كاربرد دارد. وي مدل خود را با طرح شش سؤال به شرح زير ارائه نموده است كه با در نظر گرفتن فرايند آموزشي، مؤلفه هاي آن نيز آورده شده است:
1.چه كسي؟ = فرستنده پيام (معلم)
2.چه چيزي را؟ = پيام (مطالب درسي)
3.به چه كسي؟= گيرنده پيام (فراگير، دانش آموز)
4.از چه طريقي؟ - كانال و وسيله (وسايل سنتي آموزشي نظير تابلوي گچي و نظاير آن)
5.در چه شرايطي؟ = شرايط زماني و مكاني (برنامه درسي و كلاس درس)
6.با چه تأثيري؟ = نتيجه (امتحان) يا ارزشيابي
ب) مدل سيستمي طرح پيام اينديانا
در اين مدل طرح پيام با استفاده از خواص سيستم صورت مي گيرد كه بارزترين آنها شروع طراحي پيام با هدف و پايان آن با تعيين چگونگي ارزيابي پس از ارائه پيام است (احديان، 1373).

اين مدل در نظامهاي مترقي آموزشي و سازمانهاي اداري عمدتاً استفاده مي گردد. زيرا در آن اولاً هدف از برقراري ارتباط به صراحت مشخص مي شود ثانياً هر كدام از عناصر تشكيل دهنده مدل با توجه به عناصر قبلي انتخاب و تعيين مي شود كه بسيار منطقي است. ثالثاً همان گونه كه طرح مدل نشان مي دهد از داده هاي ناشي از ارزيابي به منظور اصلاح و بهبود امر ارتباط استفاده به عمل مي آيد.
در حالي كه مدل لسول تعيين هدف در برقراري ارتباط به عهده شخص فرستند پيام گذاشته مي شود كه مسلماً مي تواند نقطه نظرهاي و بطور كلي نظرات شخصي خويش را در آن دخالت دهد.
همچنين يافته هاي ناشي از نتيجه الزاماً به مدل بازگشتي ندارد بنابراين نمي تواند در بهبود و اصلاح امر ارتباط مورد استفاده قرار گيرد.